Özellikle bahar ayları geldiğinde ormanda, sahil kenarında aile ile ya da arkadaşlarımızla yapmayı sevdiğimiz ve kültürümüzde ayrı bir yere sahi bir aktivitedir mangal… Kış mevsiminde ise kar üstünde yakılan mangal ve üzerinde pişen sucuğun, köftenin tadı bambaşka… Mangal diğer bir adıyla barbekü, Arapça’da mankal olarak adlandırılmakta ve ısınmaya, bir şey pişirmeye yarayan, sac, bakır ya da pirinç alaşımdan elde edilen, türlü şekillerde olabilen üstü açık ayaklı ocaktır. Fransızcası olan barbecue ise ızgara et pişirmekte kullanılan, sıklıkla balkonlarda ve teraslarda  duvar içerisine gömülmüş ocak anlamına gelmektedir. “Türklerin Hafta Sonu Eğlence Alışkanlığı: Mangal” başlıklı bu yazımızda Türk kültüründe ayrı bir yere sahip mangal aktivitesinin püf noktalarına ve kültürümüzdeki yerine değindik.

Kömür Seçimine Dikkat Edin

Mangal yakmak için en ideal olan kömür, tozsuz odun kömürüdür. Tozlar duman çıkmasına sebep olur ve ateş yakmayı güçleştirir. Ateşin olması gerekenden daha harlı olması durumunda ateşin üzerine kül atabilirsiniz. Mangalı yerleştirdiğiniz yerin sağlam olması ve mangalın ayaklarının oynamaması gerekir. Rüzgâr olması durumunda, mangalı rüzgârı arkaya alacak biçimde yerleştirmek gerekir. Rüzgârın estiği istikametinde yeşillik, ağaç, ahşap  ve kuru yaprak olmamasına özellikle dikkat etmek gerekir. Pişirilecek malzeme miktarını hesaba katmak kömür miktarını belirlemek önemlidir.

Mangal Ateşi Nasıl Yakılır?

İlk olarak mangalınızda kül  ve önceden kalma kömür parçaları varsa temizleyin. Daha sonra gazete parçalarını buruşturup top haline getirin. Bu gazete parçalarının üstüne kuru dal parçalarını hava alacak biçimde yerleştirin, çadır yapacak biçimde bu kuru dal parçalarını dizmek ateşin hava almasına yardımcı olacaktır. Son olarak çadır biçiminde dizdiğiniz kuru dalların üzerine kömürleri yerleştirin.

Ateşin yanabilmek için oksijene ihtiyaç duyduğunu göz ardı etmeyin. Yani, çadırınızın alt kısmı hava alabiliyor olmalı. Sonra ateşi çıra yardımıyla ya da kağıt parçaları aracılığıyla birkaç yerinden yakın. Tahtaların tutuştuğuna emin olunca, ateşin tepesine baca görevi görecek boru ya da yanmayacak ve boru görevi görecek bir şey yerleştirerek dumanın disiplinli ve daha hızlı yükselmesini sağlayabilirsiniz. Kömürler yavaş yavaş yanarak  köz haline geldiğinde ateşiniz üzerine ızgara koymaya ve pişirme işlemine hazır demektir. Kömürler iyice kor olmadan üzerine pişirmek için et koymak  zehirlenmeye yol açabilir.

Mangal telini kor olan ateşlerin üzerine yerleştirin ve biraz ısındıktan sonra bir bezle ya da gazete ile silip temizleyin. Daha sonra ızgarayı iyice ısıtıp soğan ile temizleyin. Böylece pişireceğiniz malzemeler mangala yapışmayacaktır.

Mangal Yapmak İçin Gerekli Olan Malzemeler

  • Mangal kömürü
  • Mangal
  • Gazete kâğıdı
  • Ufak tahta parçaları ya da çıra
  • Çakmak ya da kibrit
  • Kömür maşası
  • Et maşası
  • Mangal teli
  • Yağ ya da soğan
  • Yellemek için bir karton ya da yelpaze
  • Mangalınızın bacası yoksa soba borusu

Mangalda Pişirme Sırası Nasıl Olmalıdır?

Mangalda pişirme sırası ateşten maksimum verim elde etmek için önemlidir. Tüplü mangal, elektrikli mangal gibi mangal çeşitlerinden yararlanabilirsiniz. Tavuk etinin dışındaki deri çok fazla yağlı olduğu için ateşini söndürebilir. Kısacası mangalda temel mantık az yağlıdan çok yağlıya doğru sıra takip etmektir. Sebzeler, hellim gibi erimeyen peynirler, az yağlı parça et, pirzola, şiş, köfte, tavuk, sucuk… Tabii tüm bunları pişirirken kokularını içine çekmesi için tepelerine ekmek koyabilirsiniz… Deniz mahsulleri pişirecekseniz pişirme sıralaması;  kalamar, karides, balık ve midye biçiminde olmalıdır. Yağ damladıkça ateş parlar ve harlanır. Et pişirirken ilk yağ damlasıyla etleri çevirebilirsiniz.

Önceki makaleTürk Tiyatrosunda Kavuk Geleneği
Sonraki makaleProtein Diyeti Nedir, Faydaları Nelerdir?